Nilüfer Belediyesi tarafından düzenlenen Yılmaz Akkılıç Araştırmaları Ödülü’nü kazanan Gözde Kirli ve Sercan Eklemezler, Bursa’nın tarihsel ve toplumsal hafızasına ışık tutan çalışmalarını Tüyap Bursa 23. Kitap Fuarı kapsamında düzenlenen söyleşide paylaştı. “Bursa’yı Anmak, Bursa’yı Yazmak” başlıklı etkinlik, Merinos Atatürk Kongre ve Kültür Merkezi Hüdavendigar Salonu’nda gerçekleşti. Söyleşinin moderatörlüğünü Hacı Tonak üstlendi.
İznik: Katman Katman Bir Tarihsel Miras
İznik üzerine yaptığı çalışmayı aktaran Gözde Kirli, kentin yalnızca fiziki yapılarla değil, derin bir tarihsel birikimle anlaşılması gerektiğini vurguladı. İznik’in tarih öncesinden günümüze kesintisiz bir yerleşim alanı olduğunu belirten Kirli, kentin çok katmanlı yapısına dikkat çekti.Kirli, İznik’in tarih boyunca stratejik ve dini açıdan önemli bir merkez olduğuna işaret ederek şu değerlendirmeyi yaptı:“İznik bir arzu nesnesi olarak tarih boyunca sürekli ele geçirilmek istenmiş. Bu nedenle savaşlara, tahribatlara ve depremlere maruz kalmış. Roma’dan Bizans’a, Selçuklu’dan Osmanlı’ya kadar her dönem kendi izini bırakmış ve ciddi bir kültürel katmanlaşma oluşmuş.”Göl tabanında yer alan yapıların geçmişte kara üzerinde bulunduğunu hatırlatan Kirli, bölgenin arkeolojik ve tarihsel potansiyelinin önemine dikkat çekerek doğru koruma politikalarıyla bu mirasın geleceğe taşınması gerektiğini ifade etti.
Hürriyet Mahallesi’nde Değişen Gündelik Yaşam ve Hafıza
Sercan Eklemezler ise araştırmasında Hürriyet Mahallesi’nin mekânsal ve toplumsal dönüşümünü ele aldı. Mahalle hafızasının, tanıkları hayattayken kayıt altına alınmasının önemine değinen Eklemezler, geçmişten günümüze yaşanan değişimi örneklerle anlattı.Mahallenin kuruluş yıllarına dair dikkat çekici bir anekdot paylaşan Eklemezler, ilk dönemlerde tüm evlerin aynı tipte ve beyaz badanalı olduğunu, bu nedenle gece vardiyasından dönen sakinlerin evlerini ayırt etmekte zorlandıklarını aktardı.1980’li yıllara kadar mahallede güçlü bir dayanışma kültürü olduğunu belirten Eklemezler, zamanla bu yapının değiştiğini ifade etti:“Eskiden belediye başkanı ile mahalle esnafı aynı sofrada buluşurdu. Bugün ise daha belirgin bir sınıfsal ayrışma görüyoruz.”
“Sokağın Canlılığı Yerini İçine Kapanmaya Bıraktı”
Günümüzdeki toplumsal dönüşüme de değinen Eklemezler, mahalle kültürünün giderek zayıfladığını söyledi. Çocukların sokakta büyüdüğü, komşuluk ilişkilerinin güçlü olduğu geçmiş yıllara vurgu yapan Eklemezler, günümüzde bireysel yaşamın öne çıktığını ifade etti.“Artık insanlar balkonlara bile çıkmıyor. Herkes kendi özel alanına çekilmiş durumda. Biz sosyologlar olarak sadece bu dönüşümü kayıt altına alıyoruz.”
