ABD Başkanı Donald Trump’ın Ankara’da Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile gerçekleştirdiği görüşmenin ardından yaptığı açıklamalar, Türkiye-ABD savunma ilişkilerinde yeni bir sürecin habercisi oldu. Trump, Türkiye’ye yönelik CAATSA yaptırımlarının kaldırılacağını belirterek, “Yaptırımları kaldıracağız; zamanı geldi.” ifadelerini kullandı.Türkiye ile ABD arasındaki ilişkilerin güçlü olduğunu vurgulayan Trump, “Türkiye ile ilgili hiçbir konuda endişem yok. Şu anda Türkiye ile ilişkimiz muhtemelen hiç olmadığı kadar iyi.” değerlendirmesinde bulundu.
CAATSA engeli kalkarsa F-35 yolu yeniden açılabilir
Trump yönetiminin CAATSA yaptırımlarını kaldırma yönündeki adımı, Türkiye’nin ABD’nin F-35 savaş uçağı programına yeniden dahil edilmesi açısından kritik bir gelişme olarak değerlendiriliyor.Türkiye, Rusya’dan S-400 hava savunma sistemi satın almasının ardından 2020 yılında CAATSA yaptırımlarına maruz kalmış ve aynı süreçte F-35 programından çıkarılmıştı. Ankara, program kapsamında daha önce ödediği yaklaşık 1,4 milyar dolarlık bedelin karşılığında uçaklarını teslim alamamıştı.Yaptırımların kaldırılması halinde Türkiye’nin F-35 programına dönüşünün önündeki en önemli siyasi engellerden birinin ortadan kalkabileceği belirtiliyor.İddia: Trump süreci ara seçimlerden önce tamamlamak istiyor
İsrail basınında yer alan haberlere göre Trump yönetimi, Türkiye’nin F-35 programına dönüş sürecini hızlandırmayı planlıyor.İsrail merkezli N12 televizyonu ve kamu yayıncısı KAN’ın haberlerinde, Trump’ın CAATSA yaptırımlarının kaldırılması ve Türkiye’nin F-35 programına yeniden dahil edilmesi sürecini ABD’de kasım ayında yapılacak ara seçimlerden önce tamamlamayı hedeflediği öne sürüldü.Haberlere göre Washington’da konuya ilişkin diplomatik temaslar da yoğunlaşmış durumda.Kongre engeli gündemde
ABD’de yaptırımların kaldırılması sürecinde Kongre’nin rolü de önemli başlıklardan biri olarak öne çıkıyor.New York Times’ın haberine göre Trump yönetiminin olası yaptırım kaldırma kararının Kongre incelemesine tabi olması bekleniyor. Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham ise CAATSA’nın kaldırılmasına yönelik girişimin Kongre’de ciddi itirazlarla karşılaşabileceği uyarısında bulundu.ABD Başkan Yardımcısı JD Vance de Pentagon’un, Türkiye’nin F-35 programına dönüş için gerekli yasal şartları karşılayıp karşılamadığını değerlendirdiğini açıklamıştı.İsrail ve Yunanistan’dan Washington hamlesi iddiası
Türkiye’nin F-35 programına dönüş ihtimali bölgedeki bazı ülkelerde de yakından takip ediliyor.İsrail basınında yer alan iddialara göre Tel Aviv yönetimi, Türkiye’ye F-35 satışını engellemek amacıyla Washington nezdindeki girişimlerini artırdı.Maariv gazetesi, İsrail’in ABD yönetimiyle temaslarını sürdürdüğünü öne sürerken, Yunanistan’ın da Türkiye’ye F-35 satışına karşı diplomatik girişimlerde bulunduğu ve lobi faaliyetlerini yoğunlaştırdığı iddia edildi.Euractiv’in aktardığı değerlendirmelere göre ise İsrail Savunma Kuvvetleri, Türkiye’nin F-35 savaş uçaklarına sahip olmasının bölgedeki hava dengelerini etkileyebileceğini değerlendiriyor.Türkiye savunma modernizasyonuna devam ediyor
Türkiye, hava kuvvetlerinin modernizasyonu kapsamında farklı seçenekler üzerinde çalışmalarını sürdürüyor.Ankara’nın yeni nesil F-16 Block 8 uçaklarının tedariki, mevcut F-16 filosunun modernizasyonu ve milli muharip uçak KAAN programının geliştirilmesi için çalışmalar yürüttüğü belirtiliyor.F-35 programına dönüş ihtimali ise Türkiye-ABD savunma ilişkilerinin geleceği açısından en önemli gündem maddelerinden biri olmayı sürdürüyor.