Bakan Fidan: "Türkiye böyle bir sürecin asla parçası olmadı"

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Suudi Arabistan merkezli Al Hades kanalına verdiği mülakatta dikkat çeken açıklamalarda bulundu. Suriye'de Esad rejiminin devrilmesine yönelik değerlendirmelerde bulunan Fidan, "İsrail hiçbir zaman Esad'ın gitmesini istemedi" ifadelerini kullanarak, "Esad kendini geriye çekmişti, İran ile İsrail kendi toprağında savaşırken bu durumu seyrediyordu" dedi. Suriye-Türkiye sınırının 911 kilometre olduğunu vurgulayan Bakan Fidan, Türkiye ile Suriye halklarının ortak bağlarına da dikkat çekti: "Nüfuslarımız akraba, tarihimiz, kültürümüz, coğrafyamız ve inancımızla bağlarımız o kadar derin ki, adeta etle tırnak gibi bir bütünün parçalarıyız" şeklinde konuştu. Fidan, 13-14 yıllık zorlu bir dönemin ardından Suriye'de yeni bir döneme geçildiğini de ifade etti.

Suriye muhalefeti kuzeyde olanlar sırtlarını Türkiye'ye dayadılar

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan konuşmasını devamında: "Dolayısıyla Suriye'deki bu sıkıntılı dönem başladığında Suriye muhalefeti kuzeyde olanlar sırtlarını Türkiye'ye dayadılar ve özellikle milyonlarca yerlerinden edilmiş mülteci Türkiye'yi kendilerine vatan bildiler, ev bildiler; biz de onlara kucak açtık. Tabii Suriye muhalefetinin Türkiye'de zemin bulması, çalışması önemliydi. Türkiye özellikle Suriye muhalefetinin yapıcı bir şekilde sorunu çözmesi için çok çalıştı. Astana Süreci bu konuda fevkalade önemliydi, ama maalesef Esad rejimi belki birazdan konuşacağız çok çeşitli sebeplerden dolayı bir türlü bu çözüme yanaşmadı ve bir denklem arasında kaldı: ya gücü kendi halkıyla paylaşacaktı, halkıyla barış yapıp ya da dışarıdan gelen hegemonlarla, güçlerle, onu halkına karşı savunan güçlerle gücü paylaşacaktı.

Türkiye böyle bir sürecin asla parçası olmadı

Tabii Rusya'yla ve İran'la bu gücü paylaşınca beraber savaştılar, istedikleri kararları alamadılar. Çünkü her ülkenin farklı çıkarları vardı ve bir noktadan sonra Esad gerek halkıyla barışmada, gerek milyonlarca insanı geri getirmede, gerek halihazırda Suriye'de bulunan insanlara hizmet götürmede, temel hizmetleri götürmede, ekonomide başarısız olunca artık sistem kendiliğinden çöktü. Türkiye böyle bir sürecin asla parçası olmadı. Harekat başladıktan sonra HTŞ ve diğer muhalifler tarafından harekat başladıktan sonra, bunun en kansız, en problemsiz, en maliyetsiz şekilde nasıl olması için yoğun bir çaba gösterdik, ama onun öncesinde hiçbir ülkeyle veya hiçbir grupla bir araya gelip böyle bir planlama ve çalışma içerisinde olmadık" dedi. 

Onlarla bizim son derece karşılıklı saygıya dayalı ilişkimiz var

Türkiye’nin Rusya ve İran ile Suriye konusundaki temaslarına ilişkin açıklamalarda bulunan Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, önemli değerlendirmelerde bulundu. Astana Süreci ve diğer müzakere süreçlerinde Rusya, Türkiye ve İran’ın sahadaki ateşkesin sürdürülmesi ve sorunların çözülmesi için yoğun ve düzenli bir diplomasi trafiği yürüttüğünü belirten Fidan, "Türkiye, muhaliflerin görüşlerini her zaman masaya getirdi; İran ve Rusya da rejimin görüşlerini gündeme taşıdı. Bu noktaya kadar bir ilerleme kaydettik. Onlarla son derece karşılıklı saygıya dayalı ilişkilerimiz var. Birbirimizi tanıyoruz ve süreç başladığında da konuşmalarda bulunduk" diyen Fidan, eski senaryoların tekrarlanmasının anlamlı olmadığını vurguladı. Esad’ın mevcut durumuna dikkat çeken Bakan Fidan, "Beşar Esad, muhalifleri püskürtmede bazı destekler aldı fakat halkına hizmet götürmek, sistemi ayağa kaldırmak veya barış sağlamak adına başarılı olamadı" ifadelerini kullandı.

Bize o gün bunu söylediler

Rusya ve İran’ın kendi analizleri üzerinden bazı sonuçlara vardığını söyleyen Fidan, Türkiye’nin muhaliflerin önemli bir dostu olarak bu süreçte yapıcı bir dil kullanarak diplomasi yürütmesinin etkili olduğunu düşündüğünü belirtti ve konuşmaların devam edeceğini ifade etti. Esad’ın ülkeden ayrılması için kiminle temas kurduğu yönündeki bir soruya ise Bakan Fidan, "Muhataplarımızın Şam ile belirli bir iletişim trafiği içerisinde olduğunu biliyoruz, bize o gün bunu söylediler. Ama birebir hangi seviyeden kimle görüştü, o konuda bilgim yok. Bildiğim kadarıyla mesaj iletildi" cevabını verdi.

Bu konuda bizim bir rolümüz yok

Esad'ın Suriye'den kaçışı konusunda Türkiye'nin olanak tanıdığına dair iddiaların sorulması üzerine Bakan Fidan, "Yok, asla doğru değil. Bu bizim yapacağımız bir şey de değil. Bunu Ruslar kendileri ilan ettiler, kendileri bu işi organize edip götürdüler. Bu konuda bizim bir rolümüz yok" dedi.